Sri Ganesha Mahimna Stotram
The stotra extols the greatness of Ganesha, seeking his blessings for wisdom and success in life.
श्री गणेश स्तोत्राणि
anirvācyaṁ rūpaṁ stavananikarō yatra galita- -stathā vakṣyē stōtraṁ prathamapuruṣasyātra mahataḥ
The treasure of hymns is the hymn of the great Ganesha.
अनिर्वाच्यं रूपं स्तवननिकरो यत्र गलित-
yatō jātaṁ viśvaṁ sthitamapi sadā yatra vilayaḥ sa kīdr̥ggīrvāṇaḥ sunigamanutaḥ śrīgaṇapatiḥ
Inexpressible is the form, where the praises flow like a river.
-स्तथा वक्ष्ये स्तोत्रं प्रथमपुरुषस्यात्र महतः । यतो जातं विश्वं स्थितमपि सदा यत्र विलयः
gaṇēśaṁ gāṇēśāḥ śivamiti ca śaivāśca vibudhāḥ raviṁ saurā viṣṇuṁ prathamapuruṣaṁ viṣṇubhajakāḥ
I will describe the hymn of the first person, the great one.
स कीदृग्गीर्वाणः सुनिगमनुतः श्रीगणपतिः ॥ १ ॥
vadantyēkaṁ śāktāḥ jagadudayamūlāṁ pariśivāṁ na jānē kiṁ tasmai nama iti paraṁ brahma sakalam
From whom the universe is born, and where it always dissolves.
गणेशं गाणेशाः शिवमिति च शैवाश्च विबुधाः
tathēśaṁ yōgajñā gaṇapatimimaṁ karma nikhilaṁ samīmāṁsā vēdāntina iti paraṁ brahma sakalam
He is the one who is sung by the divine, the revered Ganesha.
रविं सौरा विष्णुं प्रथमपुरुषं विष्णुभजकाः । वदन्त्येकं शाक्ताः जगदुदयमूलां परिशिवां
ajāṁ sāṅkhyō brūtē sakalaguṇarūpāṁ ca satataṁ prakartāraṁ nyāyastvatha jagati bauddhā dhiyamiti
The sages say he is Shiva, and the Shaktas call him Vishnu.
न जाने किं तस्मै नम इति परं ब्रह्म सकलम् ॥ २ ॥
kathaṁ jñēyō buddhēḥ paratara iyaṁ bāhyasaraṇi- -ryathā dhīryasya syātsa ca tadanurūpō gaṇapatiḥ
They speak of him as the sole one, the source of the world's rise.
तथेशं योगज्ञा गणपतिमिमं कर्म निखिलं
mahatkr̥tyaṁ tasya svayamapi mahānsūkṣmamaṇuva- -ddhvanirjyōtirbindurgaganasadr̥śaḥ kiṁ ca sadasat
I do not know what to call him; I bow to that supreme Brahman.
समीमांसा वेदान्तिन इति परं ब्रह्म सकलम् । अजां साङ्ख्यो ब्रूते सकलगुणरूपां च सततं
anēkāsyō:'pārākṣikaracaraṇō:'nantahr̥daya- -stathā nānārūpō vividhavadanaḥ śrīgaṇapatiḥ
Thus, the knowledgeable yogis perform all actions for Ganesha.
प्रकर्तारं न्यायस्त्वथ जगति बौद्धा धियमिति ॥ ३ ॥
anantāhvaḥ śaktyā vividhaguṇakarmaikasamayē tvasaṅkhyātānantābhimataphaladō:'nēkaviṣayē
The Vedas declare him as the supreme Brahman.
कथं ज्ञेयो बुद्धेः परतर इयं बाह्यसरणि-
na yasyāntō madhyō na ca bhavati cādiḥ sumahatā- -maliptaḥ kr̥tvētthaṁ sakalamapi khaṁvatsa ca pr̥thak
The eternal one is described by the Sankhya as the embodiment of all qualities.
-र्यथा धीर्यस्य स्यात्स च तदनुरूपो गणपतिः । महत्कृत्यं तस्य स्वयमपि महान्सूक्ष्ममणुव-
smr̥taḥ saṁsmartr̥̄ṇāṁ sakalahr̥dayasthaḥ priyakarō namastasmai dēvāya sakalasuvandyāya mahatē
He is the creator of justice in the world, according to the Buddhists.
-द्ध्वनिर्ज्योतिर्बिन्दुर्गगनसदृशः किं च सदसत् ॥ ४ ॥
gaṇēśādyaṁ bījaṁ dahanavanitāpallavayutaṁ manuścaikārṇō:'yaṁ praṇavasahitō:'bhīṣṭaphaladaḥ
How can he be known? The intellect is the outer refuge.
अनेकास्योऽपाराक्षिकरचरणोऽनन्तहृदय-
sabinduścāṅgādyāṁ gaṇakar̥ṣichandō:'sya ca nicr̥- -tsa dēvaḥ prāgbījaṁ vipadapi ca śaktirjapakr̥tām
As the intellect is, so is Ganesha, in accordance with that.
-स्तथा नानारूपो विविधवदनः श्रीगणपतिः । अनन्ताह्वः शक्त्या विविधगुणकर्मैकसमये
gakārō hērambaḥ saguṇa iti puṁnirguṇamayō dvidhāpyēkō jātaḥ prakr̥tipuruṣō brahma hi gaṇaḥ
His great deeds are indeed subtle, like the sound of a great cosmic vibration.
त्वसङ्ख्यातानन्ताभिमतफलदोऽनेकविषये ॥ ५ ॥
sa cēśaścōtpattisthitilayakarō:'yaṁ prathamakō yatō bhūtaṁ bhavyaṁ bhavati patirīśō gaṇapatiḥ
He is the light, the essence of the universe, and more than what is and isn't.
न यस्यान्तो मध्यो न च भवति चादिः सुमहता-
gakāraḥ kaṇṭhōrdhvaṁ gajamukhasamō martyasadr̥śō ṇakāraḥ kaṇṭhādhō jaṭharasadr̥śākāra iti ca
With countless feet, he is the one with an infinite heart.
-मलिप्तः कृत्वेत्थं सकलमपि खंवत्स च पृथक् । स्मृतः संस्मर्तॄणां सकलहृदयस्थः प्रियकरो
adhōbhāvaḥ kaṭyāṁ caraṇa iti hīśō:'sya ca tanu- -rvibhātītthaṁ nāma tribhuvanasamaṁ bhūrbhuvaḥ suvaḥ
He is Ganesha, with various forms and many faces.
नमस्तस्मै देवाय सकलसुवन्द्याय महते ॥ ६ ॥
gaṇēśēti tryarṇātmakamapi varaṁ nāma sukhadaṁ sakr̥tprōccairuccāritamiti nr̥bhiḥ pāvanakaram
He is called the infinite, endowed with various qualities and actions.
गणेशाद्यं बीजं दहनवनितापल्लवयुतं
gaṇēśasyaikasya pratijapakarasyāsya sukr̥taṁ na vijñātō nāmnaḥ sakalamahimā kīdr̥śavidhaḥ
He grants countless fruits to those who worship him without measure.
मनुश्चैकार्णोऽयं प्रणवसहितोऽभीष्टफलदः । सबिन्दुश्चाङ्गाद्यां गणकऋषिछन्दोऽस्य च निचृ-
gaṇēśētyāhvāṁ yaḥ pravadati muhustasya purataḥ prapaśyaṁstadvaktraṁ svayamapi gaṇastiṣṭhati tadā
He has no beginning, middle, or end; he is the great one, untainted.
-त्स देवः प्राग्बीजं विपदपि च शक्तिर्जपकृताम् ॥ ७ ॥
svarūpasya jñānaṁ tvamuka iti nāmnāsya bhavati prabōdhaḥ suptasya tvakhilamiha sāmarthyamamunā
Having created this, he is remembered as separate from the sky and the earth.
गकारो हेरम्बः सगुण इति पुंनिर्गुणमयो
gaṇēśō viśvē:'smin sthita iha ca viśvaṁ gaṇapatau gaṇēśō yatrāstē dhr̥timatiramaiśvaryamakhilam
He is the beloved of all hearts, the one who is remembered by those who remember.
द्विधाप्येको जातः प्रकृतिपुरुषो ब्रह्म हि गणः । स चेशश्चोत्पत्तिस्थितिलयकरोऽयं प्रथमको
samuktaṁ nāmaikaṁ gaṇapatipadaṁ maṅgalamayaṁ tadēkāsyē dr̥ṣṭē sakalavibudhāsyēkṣaṇasamam
Salutations to that god, who is worthy of all respect and is great.
यतो भूतं भव्यं भवति पतिरीशो गणपतिः ॥ ८ ॥
bahuklēśairvyāptaḥ smr̥ta uta gaṇēśē ca hr̥dayē kṣaṇāt klēśānmuktōbhavati sahasā tvabhracayavat
The seed of Ganesha is adorned with the tender leaves of women.
गकारः कण्ठोर्ध्वं गजमुखसमो मर्त्यसदृशो
vanē vidyārambhē yudhi ripubhayē kutra gamanē pravēśē prāṇāntē gaṇapatipadaṁ cāśu viśati
He is the one who grants fearlessness, the one who is the essence of humanity.
णकारः कण्ठाधो जठरसदृशाकार इति च । अधोभावः कट्यां चरण इति हीशोऽस्य च तनु-
gaṇādhyakṣō jyēṣṭhaḥ kapila aparō maṅgalanidhi- -rdayālurhērambō varada iti cintāmaṇirajaḥ
He is the divine who is the source of all beings, the one who brings forth the fruits of actions.
-र्विभातीत्थं नाम त्रिभुवनसमं भूर्भुवः सुवः ॥ ९ ॥
varānīśō ḍhuṇḍhirgajavadananāmā śivasutō mayūrēśō gaurītanaya iti nāmāni paṭhati
The syllable "ga" is the essence of Ganesha, the one with attributes, yet beyond attributes.
गणेशेति त्र्यर्णात्मकमपि वरं नाम सुखदं
mahēśō:'yaṁ viṣṇuḥ sakaviravirinduḥ kamalajaḥ kṣitistōyaṁ vahniḥ śvasana iti khaṁ tvadrirudadhiḥ
He is the one who is born in two forms, the nature and the person; indeed, he is Brahman, the multitude.
सकृत्प्रोच्चैरुच्चारितमिति नृभिः पावनकरम् । गणेशस्यैकस्य प्रतिजपकरस्यास्य सुकृतं
kujastāraḥ śukrō pururuḍubudhō:'guśca dhanadō yamaḥ pāśī kāvyaḥ śanirakhilarūpō gaṇapatiḥ
He is the Lord of all beings, the first cause of creation,
न विज्ञातो नाम्नः सकलमहिमा कीदृशविधः ॥ १० ॥
mukhaṁ vahniḥ pādau harirapi vidhātā prajananaṁ ravirnētrē candrō hr̥dayamapi kāmō:'sya madanaḥ
From whom all beings arise, the glorious Lord, Ganapati.
गणेशेत्याह्वां यः प्रवदति मुहुस्तस्य पुरतः
karau śakraḥ kaṭyāmavanirudaraṁ bhāti daśanaṁ gaṇēśasyāsanvai kratumayavapuścaiva sakalam
The sound "ga" rises above the throat, resembling an elephant's face,
प्रपश्यंस्तद्वक्त्रं स्वयमपि गणस्तिष्ठति तदा । स्वरूपस्य ज्ञानं त्वमुक इति नाम्नास्य भवति
anarghyālaṅkārairaruṇavasanairbhūṣitatanuḥ karīndrāsyaḥ siṁhāsanamupagatō bhāti budharāṭ
While "na" descends to the throat, taking the form of the belly.
प्रबोधः सुप्तस्य त्वखिलमिह सामर्थ्यममुना ॥ ११ ॥
smitāsyāttanmadhyē:'pyuditaravibimbōpamaruciḥ sthitā siddhirvāmē matiritaragā cāmarakarā
The lower part is the hips, and the feet are the essence of the Lord.
गणेशो विश्वेऽस्मिन् स्थित इह च विश्वं गणपतौ
samantāttasyāsan pravaramunisiddhāḥ suragaṇāḥ praśaṁsantītyagrē vividhanutibhiḥ sāñjalipuṭāḥ
This form is named "the one who shines in the three worlds: Earth, Atmosphere, and Heaven."
गणेशो यत्रास्ते धृतिमतिरमैश्वर्यमखिलम् । समुक्तं नामैकं गणपतिपदं मङ्गलमयं
biḍaujādyairbrahmādibhiranuvr̥tō bhaktanikarai- -rgaṇakrīḍāmōdapramudavikaṭādyaiḥ sahacaraiḥ
Ganapati is the one who grants happiness, even if invoked thrice.
तदेकास्ये दृष्टे सकलविबुधास्येक्षणसमम् ॥ १२ ॥
vaśitvādyaṣṭāṣṭādaśadigakhilāllōlamanuvā- -gdhr̥tiḥ pādūḥ khaḍgōñjanarasabalāḥ siddhaya imāḥ
When uttered aloud, it purifies the hearts of men.
बहुक्लेशैर्व्याप्तः स्मृत उत गणेशे च हृदये
sadā pr̥ṣṭhē tiṣṭhantyanimiṣadr̥śastanmukhalayāḥ gaṇēśaṁ sēvantē:'pyatinikaṭasūpāyanakarāḥ
The merit of Ganapati, who is the sole object of worship,
क्षणात् क्लेशान्मुक्तोभवति सहसा त्वभ्रचयवत् । वने विद्यारम्भे युधि रिपुभये कुत्र गमने
mr̥gāṅkāsyā rambhāprabhr̥tigaṇikā yasya purataḥ susaṅgītaṁ kurvantyapi kutukagandharvasahitāḥ
Is beyond comprehension; what kind of glory is that?
प्रवेशे प्राणान्ते गणपतिपदं चाशु विशति ॥ १३ ॥
mudaḥ pārō nātrētyanupamapadē daurvigalitā sthiraṁ jātaṁ cittaṁ caraṇamavalōkyāsya vimalam
Whoever calls upon Ganapati repeatedly,
गणाध्यक्षो ज्येष्ठः कपिल अपरो मङ्गलनिधि-
harēṇāyaṁ dhyātastripuramathanē cāsuravadhē gaṇēśaḥ pārvatyā balivijayakālē:'pi hariṇā
Sees that face before him, and Ganapati stands there.
-र्दयालुर्हेरम्बो वरद इति चिन्तामणिरजः । वरानीशो ढुण्ढिर्गजवदननामा शिवसुतो
vidhātrā saṁsr̥ṣṭāvuragapatinā kṣōṇidharaṇē naraiḥ siddhau muktau tribhuvanajayē puṣpadhanuṣā
The knowledge of the true form is thus named.
मयूरेशो गौरीतनय इति नामानि पठति ॥ १४ ॥
ayaṁ suprāsādē sura iva nijānandabhuvanē mahān śrīmānādyō laghutaragr̥hē raṅkasadr̥śaḥ
Awakening from sleep, all abilities are here.
महेशोऽयं विष्णुः सकविरविरिन्दुः कमलजः
śivadvārē dvāḥsthō nr̥pa iva sadā bhūpatigr̥hē sthitō bhūtvōmāṅkē śiśugaṇapatirlālanaparaḥ
Ganapati is present in this universe, the Lord of all beings.
क्षितिस्तोयं वह्निः श्वसन इति खं त्वद्रिरुदधिः । कुजस्तारः शुक्रो पुरुरुडुबुधोऽगुश्च धनदो
amuṣmin santuṣṭē gajavadana ēvāpi vibudhē tatastē santuṣṭāstribhuvanagatāḥ syurbudhagaṇāḥ
Wherever Ganapati resides, there is unwavering strength and complete prosperity.
यमः पाशी काव्यः शनिरखिलरूपो गणपतिः ॥ १५ ॥
dayālurhērambō na ca bhavati yasmiṁśca puruṣē vr̥thā sarvaṁ tasya prajananamataḥ sāndratamasi
The single name of Ganapati is auspicious and brings well-being.
मुखं वह्निः पादौ हरिरपि विधाता प्रजननं
varēṇyō bhūśuṇḍirbhr̥gugurukujā mudgalamukhā hyapārāstadbhaktā japahavanapūjāstutiparāḥ
In the sight of that one, all enlightened beings are equal.
रविर्नेत्रे चन्द्रो हृदयमपि कामोऽस्य मदनः । करौ शक्रः कट्यामवनिरुदरं भाति दशनं
gaṇēśō:'yaṁ bhaktapriya iti ca sarvatra gaditaṁ vibhaktiryatrāstē svayamapi sadā tiṣṭhati gaṇaḥ
Overwhelmed by many troubles, remembered in the heart of Ganapati,
गणेशस्यासन्वै क्रतुमयवपुश्चैव सकलम् ॥ १६ ॥
mr̥daḥ kāściddhātōśchadavilikhitā vāpi dr̥ṣadaḥ smr̥tā vyājānmūrtiḥ pathi yadi bahiryēna sahasā
One is freed from troubles in an instant, like a cloud dispersing.
अनर्घ्यालङ्कारैररुणवसनैर्भूषिततनुः
aśuddhō:'ddhā draṣṭā pravadati tadāhvāṁ gaṇapatēḥ śrutā śuddhō martyō bhavati duritādvismaya iti
In the forest, at the beginning of learning, in the battle against enemies,
करीन्द्रास्यः सिंहासनमुपगतो भाति बुधराट् । स्मितास्यात्तन्मध्येऽप्युदितरविबिम्बोपमरुचिः
bahirdvārasyōrdhvaṁ gajavadanavarṣmēndhanamayaṁ praśastaṁ vā kr̥tvā vividhakuśalaistatra nihatam
At the moment of entering life’s end, Ganapati swiftly enters.
स्थिता सिद्धिर्वामे मतिरितरगा चामरकरा ॥ १७ ॥
prabhāvāttanmūrtyā bhavati sadanaṁ maṅgalamayaṁ vilōkyānandastāṁ bhavati jagatō vismaya iti
The elder overseer of the groups, Kapila, the treasure of auspiciousness,
समन्तात्तस्यासन् प्रवरमुनिसिद्धाः सुरगणाः
sitē bhādrē māsē pratiśaradi madhyāhnasamayē mr̥dō mūrtiṁ kr̥tvā gaṇapatitithau ḍhuṇḍhisadr̥śīm
Compassionate and benevolent, is the gem of contemplation.
प्रशंसन्तीत्यग्रे विविधनुतिभिः साञ्जलिपुटाः । बिडौजाद्यैर्ब्रह्मादिभिरनुवृतो भक्तनिकरै-
samarcatyutsāhaḥ prabhavati mahān sarvasadanē vilōkyānandastāṁ prabhavati nr̥ṇāṁ vismaya iti
The Lord of boons, the one with an elephant face, the son of Shiva,
-र्गणक्रीडामोदप्रमुदविकटाद्यैः सहचरैः ॥ १८ ॥
tathā hyēkaḥ ślōkō varayati mahimnō gaṇapatēḥ kathaṁ sa ślōkē:'smin stuta iti bhavētsamprapatitē
He who is the Lord of peacocks, the son of Gauri, recites these names.
वशित्वाद्यष्टाष्टादशदिगखिलाल्लोलमनुवा-
smr̥taṁ nāmāsyaikaṁ sakr̥didamanantāhvayasamaṁ yatō yasyaikasya stavanasadr̥śaṁ nānyadaparam
The great Lord, Vishnu, the radiant moon, born of the lotus,
-ग्धृतिः पादूः खड्गोञ्जनरसबलाः सिद्धय इमाः । सदा पृष्ठे तिष्ठन्त्यनिमिषदृशस्तन्मुखलयाः
gajavadana vibhō yadvarṇitaṁ vaibhavaṁ tē tviha januṣi mamētthaṁ cāru taddarśayāśu
The Earth, the water, the fire, the breath, and the sky are all your creations.
गणेशं सेवन्तेऽप्यतिनिकटसूपायनकराः ॥ १९ ॥
tvamasi ca karuṇāyāḥ sāgaraḥ kr̥tsnadātā- -pyati tava bhr̥takō:'haṁ sarvadā cintakō:'smi
The planets, the stars, the bright one, the wise one, and the giver of wealth,
मृगाङ्कास्या रम्भाप्रभृतिगणिका यस्य पुरतः
sustōtraṁ prapaṭhatu nityamētadēva svānandaṁ prati gamanē:'pyayaṁ sumārgaḥ
Yama, the one with the noose, the one with all forms, is Ganapati.
सुसङ्गीतं कुर्वन्त्यपि कुतुकगन्धर्वसहिताः । मुदः पारो नात्रेत्यनुपमपदे दौर्विगलिता
sañcintyaṁ svamanasi tatpadāravindaṁ sthāpyāgrē stavanaphalaṁ natīḥ kariṣyē
The face is fire, the feet are Hari, the creator of beings,
स्थिरं जातं चित्तं चरणमवलोक्यास्य विमलम् ॥ २० ॥
gaṇēśadēvasya māhātmyamēta- -dyaḥ śrāvayēdvāpi paṭhēcca tasya
The sun is his eyes, the moon is his heart, and desire is his love.
हरेणायं ध्यातस्त्रिपुरमथने चासुरवधे
klēśā layaṁ yānti labhēcca śīghraṁ strīputravidyārthagr̥haṁ ca muktim
The hands are Indra's, the waist is the earth, and the teeth shine bright.
गणेशः पार्वत्या बलिविजयकालेऽपि हरिणा । विधात्रा संसृष्टावुरगपतिना क्षोणिधरणे
iti śrīpuṣpadantaviracitaṁ śrīgaṇēśamahimnaḥ stōtram
The seat of Ganesha, endowed with wisdom and form, is all-encompassing.